تهیه و تنظیم : حمیدرضا محسنی
۱–احضار، صدور و اجرای حکم
درخواست اعاده دادرسی امیر رحیمی توسط دیوان عالی کشور رد شد
امیر رحیمی، معلم ساکن ازنا و از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴، پس از رد درخواست اعاده دادرسی توسط شعبه ۴۱ دیوان عالی کشور، همچنان با حکم چهار سال حبس مواجه است. درخواست اعاده دادرسی او که پیشتر در این شعبه ثبت شده بود، در تاریخ ۲۴ مرداد ۱۴۰۵ رد شد. رحیمی اواخر اردیبهشت‌ماه توسط شعبه ششم دادگاه تجدیدنظر استان لرستان به چهار سال حبس محکوم شده بود. او پیشتر در دادگاه بدوی، از سوی شعبه اول دادگاه انقلاب خرم‌آباد به اتهام «اداره کردن جمعیتی بیش از دو نفر جهت برهم زدن نظم و امنیت کشور» به ۱۰ سال حبس، ۲۰ ماه منع فعالیت در آموزش و پرورش و دو سال اقامت اجباری در شهرستان خوی محکوم شده بود که حکم حبس در مرحله تجدیدنظر به چهار سال کاهش یافت. همچنین بر اساس این گزارش، حدود پنج ماه است که حقوق این معلم قطع شده و این مسئله مشکلات معیشتی برای خانواده او ایجاد کرده است. امیر رحیمی در جریان اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ در شهرستان ازنا بازداشت و به زندان دورود منتقل شده بود. (هرانا ۱۴۰۵/۶/۲)
ارجاع پرونده جدید کتایون ریاحی به بازپرسی دادسرای فرهنگ و رسانه
کتایون ریاحی، بازیگر سینما و تلویزیون، از تشکیل پرونده‌ای جدید برای خود و ارجاع آن به شعبه بازپرسی دادسرای فرهنگ و رسانه خبر داد. او با انتشار تصویری در حساب اینستاگرام خود اعلام کرد که این پرونده به دادسرا ارجاع شده است. تاکنون جزئیاتی درباره اتهام یا اتهام‌های احتمالی این پرونده منتشر نشده و مقام‌های قضایی نیز توضیحی درباره علت تشکیل آن ارائه نکرده‌اند. کتایون ریاحی در جریان اعتراضات سراسری سال ۱۴۰۱ از جمله چهره‌هایی بود که مخالفت خود با حجاب اجباری را علنی کرد و در آبان همان سال بازداشت شد و پس از حدود ۱۰ روز با سپردن وثیقه آزاد شد. او پس از آن نیز با پرونده قضایی و اتهام‌هایی از جمله اجتماع و تبانی علیه امنیت ملی و تشویش اذهان عمومی مواجه شده بود. (ایران وایر ۱۴۰۵/۶/۳)
قروه؛ اجرای حکم شلاق ندا دده‌جانی و ستایش سرابی و انتقال آنان به زندان مرکزی سنندج
حکم شلاق ندا دده‌جانی و ستایش (بهنوش) سرابی، دو فعال زن کورد اهل قروه و از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴، روز شنبه ۳۱ مرداد ۱۴۰۵ در اجرای احکام دادگاه قروه اجرا شد و هر دو برای گذراندن دوران حبس به بند زنان زندان مرکزی سنندج منتقل شدند. این دو پیشتر به اتهام اخلال در آسایش و نظم عمومی، هر یک به یک سال حبس، ۳۱ ضربه شلاق و دو سال تبعید به شهرستان نیک‌شهر محکوم شده بودند و شعبه اول دادگاه انقلاب قروه نیز هر یک را بابت اتهام اجتماع و تبانی جهت ارتکاب جرم علیه امنیت داخلی به دو سال حبس تعزیری محکوم کرده بود. ندا دده‌جانی، هنرمند، عروسک‌گردان، طراح لباس و گریمور تئاتر، و ستایش سرابی در جریان اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ در قروه بازداشت شده بودند. این دو پیشتر درخواست پابند الکترونیکی داده بودند، اما تا زمان اجرای احکام پاسخی درباره درخواست آنان دریافت نکرده بودند. (هه‌نگاو ۱۴۰۵/۶/۳)
محمد ابراهیمی، از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه به ۲۰ سال حبس محکوم شد
محمد ابراهیمی، فارغ‌التحصیل رشته نقاشی دانشگاه علم و فرهنگ و از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴، توسط شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران به ریاست قاضی ایمان افشاری به ۲۰ سال حبس محکوم شد. بر اساس این گزارش، ابراهیمی به اتهام «اقدام عملیاتی برای کشور متخاصم و علیه امنیت کشور» محکوم شده است. او در ۷ بهمن ۱۴۰۴ توسط نیروهای حکومتی در تهران بازداشت و ابتدا به زندان اوین و سپس به زندان تهران بزرگ منتقل شد و اکنون در این زندان دوران محکومیت خود را سپری می‌کند. (هه‌نگاو ۱۴۰۵/۶/۵)
مشهد؛ تداوم بازداشت و بلاتکلیفی نوید ذره‌بین ایرانی پس از ۲۲۷ روز
نوید ذره‌بین ایرانی، عکاس و شهروند بهائی ساکن مشهد، پس از ۲۲۷ روز بازداشت همچنان بدون تعیین تکلیف قضایی در بند ۶.۱ زندان وکیل‌آباد مشهد نگهداری می‌شود. بر اساس گزارش‌ها، او طی این مدت از دسترسی به وکیل انتخابی محروم بوده و با وجود درخواست‌های مکرر، قرار بازداشت وی به وثیقه تبدیل نشده است. ذره‌بین ایرانی ۲۶ دی‌ماه ۱۴۰۴ در جریان یورش نیروهای حکومتی به منزل شخصی‌اش و در حضور فرزند نوجوانش بازداشت و به زندان وکیل‌آباد منتقل شد. نخستین جلسه بازپرسی او اوایل اردیبهشت‌ماه برگزار شده، اما با گذشت بیش از هفت ماه از بازداشت، هنوز زمان برگزاری دادگاه تعیین نشده است. (هه‌نگاو ۱۴۰۵/۶/۹)
اجرای حکم اعدام دو زندانی در زندان‌های بابل و شیراز
حکم اعدام علی میررضایی، خواننده اهل بابل، و عزیز روشنایی، دو زندانی محکوم به اعدام در پرونده‌های جداگانه، در زندان‌های مرکزی بابل و شیراز به اجرا درآمد. علی میررضایی سحرگاه چهارشنبه ۱۱ شهریور ۱۴۰۵ در زندان مرکزی بابل اعدام شد. او پیشتر در ارتباط با یک درگیری در کافه بازداشت و به اعدام محکوم شده بود و اجرای حکم او پس از سه ماه توقف و عدم جلب رضایت اولیای دم انجام شد. همزمان، حکم اعدام عزیز روشنایی نیز که پیشتر در یک پرونده مرتبط با اتهام «قتل عمد» به اعدام محکوم شده بود، در زندان مرکزی شیراز اجرا شد. خبر اجرای احکام این دو زندانی تا زمان انتشار گزارش توسط رسانه‌های رسمی و منابع وابسته به دستگاه قضایی اعلام نشده بود. (هه‌نگاو ۱۴۰۵/۶/۱۱)
جعفر پناهی با پرونده‌ای جدید به دادسرای فرهنگ و رسانه احضار شد
جعفر پناهی، فیلمساز ایرانی، با احضاریه‌ای جدید به شعبه ۱۶ بازپرسی دادسرای فرهنگ و رسانه تهران احضار شده و باید ظرف پنج روز برای دفاع از اتهام انتسابی در این شعبه حاضر شود. بر اساس این احضاریه که ۱۰ شهریور صادر شده، عنوان اتهام و جزئیات پرونده جدید اعلام نشده و در صورت عدم حضور در مهلت تعیین‌شده، احتمال بازداشت او مطرح شده است. پناهی در پرونده‌ای جداگانه نیز در خردادماه به اتهام «فعالیت تبلیغی علیه نظام جمهوری اسلامی» به یک سال حبس تعزیری، دو سال ممنوعیت خروج از کشور و دو سال ممنوعیت عضویت در گروه‌ها و تشکل‌های سیاسی و اجتماعی محکوم شده بود. او پس از ۱۴ سال ممنوع‌الخروجی، سال گذشته اجازه خروج از ایران را دریافت کرد و پس از سفر به اروپا و آمریکا، ۹ فروردین امسال از طریق مرز زمینی بازرگان به ایران بازگشت. (رادیو فردا ۱۴۰۵/۶/۱۲)
بندرعباس؛ روزبه گیلاسیان به چهار سال و هشت ماه حبس محکوم شد
روزبه گیلاسیان، نویسنده و پژوهشگر اهل گرگان، توسط شعبه اول دادگاه انقلاب بندرعباس در مجموع به چهار سال و هشت ماه حبس تعزیری محکوم شد. بر اساس حکم صادرشده، او به اتهام «فعالیت تبلیغی علیه نظام» به هشت ماه حبس و به اتهام «فعالیت آموزشی یا تبلیغی انحرافی و مخل به شرع مقدس اسلام» به چهار سال حبس محکوم شده است. این حکم روز چهارشنبه ۱۱ شهریورماه به وی ابلاغ شد. مدیریت یک کانال تلگرامی و انتشار و بازنشر آثار و کتاب‌های پیشین او از جمله موارد مطرح‌شده در پرونده عنوان شده است. گیلاسیان پیشتر نیز در مردادماه ۱۴۰۴ توسط نیروهای امنیتی در گرگان بازداشت و پس از مدتی با قرار کفالت آزاد شده بود. (هه‌نگاو ۱۴۰۵/۶/۱۵)
شاکر بوری به ۱۳ ماه و ۲۰ روز حبس و جزای نقدی محکوم شد
شاکر بوری، طنزپرداز ساکن آبادان، توسط شعبه ۱۰۱ دادگاه کیفری دو این شهرستان به ۱۳ ماه و ۲۰ روز حبس تعزیری و پرداخت ۴۵ میلیون ریال جزای نقدی محکوم شد. بر اساس حکم صادرشده، این محکومیت بابت اتهام‌های «نشر اکاذیب با قصد اضرار به غیر از طریق سامانه‌های رایانه‌ای» و «توهین به نماینده مجلس شورای اسلامی» صادر شده است. با اعمال ماده ۱۳۴ قانون مجازات اسلامی، مجازات اشد یعنی حبس تعزیری برای او قابل اجرا خواهد بود. این پرونده در پی انتشار یک محتوای ویدیویی و شکایت موسی غضنفرآبادی، نماینده مجلس، علیه شاکر بوری تشکیل شده است. بوری پیشتر نیز به دلیل فعالیت‌های خود سابقه بازداشت داشته است. (هرانا ۱۴۰۵/۶/۱۶)
وحید علیزاده رزازی برای اجرای حکم حبس احضار شد
وحید علیزاده رزازی، شاعر و مترجم، برای اجرای حکم ۷۵ روز حبس به زندان تهران بزرگ احضار شد. او روز یکشنبه ۱۵ شهریورماه با مراجعه به شعبه یک اجرای احکام کیفری دادسرای عمومی و انقلاب ناحیه ۳۳ شهید مقدس تهران، ابلاغیه معرفی خود به زندان را دریافت کرد. علیزاده رزازی پیشتر توسط شعبه ۲۳ دادگاه انقلاب تهران به اتهام‌های «اقدام علیه امنیت ملی» و «تشویش اذهان عمومی» به ۷۵ روز حبس و سه سال ممنوعیت فعالیت در رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی محکوم شده بود. او سوم فروردین‌ماه امسال توسط نیروهای امنیتی در منزل خود بازداشت و پس از حدود یک ماه نگهداری در سلول انفرادی و بازجویی، با تودیع وثیقه پنج میلیارد تومانی آزاد شده بود. (هرانا ۱۴۰۵/۶/۱۷)
بندرعباس؛ نیما صفار به چهار سال و هشت ماه حبس محکوم شد
نیما صفار، شاعر و نویسنده ساکن گرگان، توسط شعبه یک دادگاه انقلاب بندرعباس به چهار سال و هشت ماه حبس تعزیری محکوم شد. بر اساس حکم صادرشده، او از بابت اتهام «تبلیغ علیه نظام» به هشت ماه و از بابت اتهام «بزه فعالیت آموزشی یا تبلیغ انحرافی و یا مخل به شرع مقدس اسلام» به چهار سال حبس محکوم شده است. این حکم به صورت غیابی صادر شده و بخشی از پرونده او به مدیریت یک صفحه اینستاگرامی و ارتباط آن با یکی از متهمان سیاسی در بندرعباس مربوط بوده است. همچنین برخی فعالیت‌های او در فضای مجازی، از جمله دنبال کردن یا پسندیدن مطالب شماری از صفحات، در پرونده مورد استناد قرار گرفته است. صفار پیشتر نیز به دلیل فعالیت‌های خود سابقه بازداشت داشته است. (هرانا ۱۴۰۵/۶/۲۳)
تهران؛ تشکیل پرونده قضایی علیه رضا درمیشیان و درخواست توقیف اموال او
برای رضا درمیشیان، نویسنده و کارگردان سینما، به اتهام «تبلیغ علیه نظام» پرونده قضایی تشکیل شده و سپاه پاسداران به عنوان شاکی، درخواست توقیف اموال او را مطرح کرده است. رضا رئیسیان، وکیل درمیشیان، اعلام کرده پرونده موکلش در شعبه هفتم دادگاه انقلاب تهران در حال رسیدگی است و در مرحله دادسرا نیز «قرار جلب» صادر شده است. درمیشیان از فیلمسازان مستقل سینمای ایران است که پس از اعتراضات «زن، زندگی، آزادی» با محدودیت‌های امنیتی و ممنوعیت فعالیت مواجه شد. او اول آذر ۱۴۰۱ هنگام خروج از ایران در فرودگاه امام تهران متوقف و گذرنامه‌اش ضبط شد. درمیشیان پس از آن بخشی از فعالیت هنری خود را به نقاشی اختصاص داد و آثارش در تابستان ۱۴۰۵ در نمایشگاه «Les Réso_nances» در پاریس به نمایش درآمد. (ایران وایر ۱۴۰۵/۶/۲۴)
بیجار؛ مسدودسازی صفحات مجازی و تشکیل پرونده برای گردانندگان آنها
دادستان شهرستان بیجار از مسدود شدن شماری از صفحات فعال در فضای مجازی و تشکیل پرونده قضایی برای گردانندگان آنها خبر داد. به گفته مهدی صیدی، این صفحات به دلیل انتشار محتوایی که از سوی مقام قضایی «خلاف عفت عمومی»، «ترویج بی‌حجابی» و «فعالیت‌های ضدفرهنگی» عنوان شده، با دستور قضایی مسدود شده‌اند. شماری از گردانندگان این صفحات احضار و تفهیم اتهام شده‌اند و برای چهار نفر نیز قرار وثیقه صادر شده است. روند رسیدگی قضایی به پرونده این افراد ادامه دارد. (هرانا ۱۴۰۵/۶/۲۴)
بابل؛ رحیم مولاییان به شش ماه حبس محکوم شد
رحیم مولاییان، نقاش و مجسمه‌ساز ساکن بابل، توسط شعبه یکم دادگاه انقلاب این شهرستان به شش ماه حبس تعزیری محکوم شد. بر اساس حکم صادرشده، او از بابت اتهام «تبلیغ علیه نظام» به این مجازات محکوم شده و آثار نقاشی و انتشار مطالبی در قالب استوری در اینستاگرام از مصادیق اتهامی پرونده عنوان شده است. جلسه رسیدگی به اتهام او ۱۵ شهریور ۱۴۰۵ برگزار شده بود. همچنین در اردیبهشت امسال، دفتر، کارگاه و محل سکونت مولاییان توسط نیروهای امنیتی تفتیش و ۲۸ تابلوی او برای ۴۸ ساعت ضبط شد و وی در چند جلسه توسط نهادهای امنیتی مورد بازجویی قرار گرفت. (هرانا ۱۴۰۵/۶/۲۵)
2-بازداشت
ایلام؛ امین ناصری، هنرمند کورد پس از مجروح شدن با شلیک مستقیم نیروهای حکومتی بازداشت شد
امین ناصری، هنرمند و خواننده کورد ۲۷ ساله اهل آسمان‌آباد از توابع شهرستان چرداول در استان ایلام، پس از هدف قرار گرفتن با شلیک مستقیم نیروهای حکومتی مجروح و بازداشت شد. بر اساس گزارش‌های رسیده، روز یکشنبه ۱ شهریور ۱۴۰۵، نیروهای امنیتی با چندین خودرو او را در حاشیه جاده محاصره کرده و از ناحیه پشت پا و کمر هدف گلوله قرار داده‌اند. ناصری پس از مجروح شدن توسط نیروهای امنیتی بازداشت شده و تاکنون اطلاعاتی درباره وضعیت جسمانی و محل نگهداری او منتشر نشده است. او پیشتر نیز در ارتباط با اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ بازداشت شده و از سوی نهادهای امنیتی تحت تعقیب قرار داشته است. (هه‌نگاو ۱۴۰۵/۶/۴)
اصفهان؛ بازداشت مهدی سعدوندی، عضو هیئت علمی دانشگاه هنر
مهدی سعدوندی، عضو هیئت علمی گروه معماری دانشگاه هنر اصفهان، روز سه‌شنبه ۳ شهریور ۱۴۰۵ با یورش نیروهای امنیتی به منزلش بازداشت و به مکانی نامعلوم منتقل شد. تاکنون اطلاعاتی درباره نهاد بازداشت‌کننده، محل نگهداری، وضعیت جسمانی و اتهام‌های احتمالی این استاد دانشگاه منتشر نشده است. سعدوندی دارای مدرک دکترای معماری از دانشگاه شهید بهشتی است و از سال ۱۳۸۸ به عنوان عضو هیئت علمی دانشگاه هنر اصفهان فعالیت می‌کند. مقام‌های قضایی و امنیتی و مسئولان دانشگاه هنر اصفهان تاکنون درباره بازداشت او توضیحی ارائه نکرده‌اند. (ایران وایر ۱۴۰۵/۶/۴)
آبادان؛ بازداشت ادمین یک صفحه اینستاگرامی
گرداننده یک صفحه اینستاگرامی در آبادان با دستور قضایی توسط نیروهای پلیس فتا بازداشت و صفحه او مسدود شد. فرمانده انتظامی آبادان مدعی شده است که این صفحه اقدام به انتشار «مطالب هنجارشکنانه و تصاویر مبتذل» کرده است. به گفته رمضان گوروئی، فرمانده انتظامی آبادان، این صفحه توسط مرکز سایبری پلیس فتا شناسایی و پس از هماهنگی قضایی، گرداننده آن بازداشت شده و محتوای صفحه نیز حذف و حساب کاربری مسدود شده است. در این گزارش هویت فرد بازداشت‌شده و محل نگهداری او اعلام نشده است. (هرانا ۱۴۰۵/۶/۱۲)
مشهد؛ کاهش حکم حبس پیام فریدیان، عکاس و شهروند بهائی، به دو سال
پیام فریدیان، عکاس و سفالگر و شهروند بهائی ساکن مشهد، توسط شعبه پنجم دادگاه تجدیدنظر استان خراسان رضوی به دو سال حبس تعزیری محکوم شد. او پیشتر توسط شعبه دوم دادگاه انقلاب مشهد به اتهام «اجتماع و تبانی به قصد برهم زدن امنیت کشور» به سه سال حبس تعزیری محکوم شده بود که این حکم در مرحله تجدیدنظر به دو سال کاهش یافت. فریدیان روز پنج‌شنبه ۲ بهمن ۱۴۰۴ توسط نیروهای حکومتی در محل کار خود در مشهد بازداشت و پس از مدتی با تودیع وثیقه به صورت موقت تا پایان مراحل دادرسی آزاد شده بود. (هه‌نگاو ۱۴۰۵/۶/۱۲)
مریوان؛ بازداشت خشونت‌آمیز خبات فدایی، هنرمند کورد
خبات فدایی، هنرمند کورد اهل روستای بوریدر سروآباد و از بازداشت‌شدگان جنبش «ژن، ژیان، ئازادی»، شامگاه سه‌شنبه ۱۷ شهریور ۱۴۰۵ در مقابل منزل شخصی خود در مریوان توسط نیروهای حکومتی و بدون ارائه حکم قضایی بازداشت و به مکانی نامعلوم منتقل شد. تاکنون اطلاعاتی درباره دلیل بازداشت جدید و محل نگهداری او منتشر نشده است. فدایی پیشتر نیز در جریان اعتراضات «ژن، ژیان، ئازادی» در ۲ مهر ۱۴۰۱ در تهران بازداشت و پس از انتقال به زندان اوین، در ۲۳ آبان همان سال با تودیع وثیقه آزاد شده بود. او بعدها توسط شعبه اول دادگاه انقلاب ورامین به اتهام «فعالیت تبلیغی علیه نظام» به یک سال حبس و به اتهام «عضویت در گروه‌ها و جمعیت‌ها با هدف برهم زدن امنیت کشور» به پنج سال حبس تعزیری محکوم شد. (هه‌نگاو ۱۴۰۵/۶/۱۷)
تهران؛ بازداشت مجید سعیدی، عکاس خبری توسط نیروهای حکومتی
مجید سعیدی، عکاس خبری و برنده جوایز بین‌المللی، روز چهارشنبه ۱۸ شهریور ۱۴۰۵ در منزل شخصی خود در تهران توسط نیروهای حکومتی بازداشت و به مکانی نامعلوم منتقل شد. مهدی سعیدی، برادر وی، با تأیید این خبر اعلام کرده است که نیروهای حکومتی با هجوم به منزل او اقدام به بازداشتش کرده‌اند. تا زمان تنظیم این گزارش، اطلاعاتی درباره نهاد بازداشت‌کننده، دلایل بازداشت، اتهامات انتسابی و محل نگهداری او منتشر نشده و سعیدی از زمان بازداشت به وکیل و خانواده خود دسترسی نداشته است. او پیشتر نیز در ۳ شهریور ۱۴۰۰ هنگام تهیه گزارش تصویری از وضعیت پناهجویان افغانستانی در مناطق مرزی شهرستان خوی بازداشت و پس از ۱۸ روز از زندان خوی آزاد شده بود. (هه‌نگاو ۱۴۰۵/۶/۱۹)
خوزستان؛ بازداشت دو شهروند و احضار دو هنرمند در ارتباط با یک قطعه موسیقی
مهدی ناصری و عارف ناصری، دو شهروند ساکن خوزستان، در ارتباط با تولید و انتشار قطعه موسیقی «از کارون تا زیتون» توسط نیروهای سازمان اطلاعات سپاه بازداشت شدند. مهدی ناصری روز ۱۷ شهریور ۱۴۰۵ در اهواز بازداشت شد و عارف ناصری، شاعر و مجری یک برنامه فرهنگی اینترنتی، روز ۲۱ شهریور در منطقه سعدی شادگان بازداشت و منزل او نیز تفتیش شد. همزمان حسین اهوازی و مهدی زائری، دو هنرمند موسیقی که در تولید این قطعه همکاری داشته‌اند، به سازمان اطلاعات سپاه احضار شدند. بنا بر گزارش‌ها، این اثر پیشتر مجوز رسمی دریافت کرده بود، اما ویدیوی آن پس از انتشار از پلتفرم‌های مجازی حذف شده است. تاکنون اطلاعات دقیقی درباره اتهامات، وضعیت حقوقی و محل نگهداری مهدی و عارف ناصری و همچنین جزئیات روند احضار دو هنرمند دیگر منتشر نشده است. (هرانا ۱۴۰۵/۶/۲۱)
شوش؛ بازداشت محمد کعبی، شاعر و فعال فرهنگی عرب
محمد کعبی، شاعر و فعال فرهنگی عرب اهل شوش، بعدازظهر شنبه ۲۱ شهریور ۱۴۰۵ توسط نیروهای سازمان اطلاعات سپاه بازداشت و به مکانی نامعلوم منتقل شد. تاکنون اطلاعاتی درباره محل نگهداری، اتهامات احتمالی و وضعیت حقوقی او منتشر نشده است. این بازداشت در حالی صورت گرفته که طی روزهای اخیر مهدی ناصری و عارف ناصری، دو فعال مدنی و فرهنگی عرب، نیز در ارتباط با فعالیت‌های فرهنگی و تولید و انتشار ترانه «از کارون تا زیتون» توسط سازمان اطلاعات سپاه بازداشت شده‌اند. این اثر پیشتر با مجوز اداره فرهنگ و ارشاد اهواز تولید و منتشر شده بود، اما پس از انتشار در یوتیوب حذف شد و حسین اهوازی و مهدی زائری، دو خواننده آن، نیز در همین ارتباط احضار و تهدید شده‌اند. (ایران وایر ۱۴۰۵/۶/۲۲)
شوشتر؛ بازداشت مهدی خالدی، فعال فرهنگی عرب توسط اطلاعات سپاه
مهدی خالدی، فیلمبردار و فعال فرهنگی عرب ساکن شوشتر، شامگاه شنبه ۲۱ شهریور ۱۴۰۵ توسط نیروهای سازمان اطلاعات سپاه پاسداران بازداشت و به مکانی نامعلوم منتقل شد. تاکنون اطلاعاتی درباره دلایل بازداشت، اتهامات مطرح‌شده و محل نگهداری او منتشر نشده است. این بازداشت در ادامه فشارهای امنیتی و بازداشت فعالان مدنی و فرهنگی عرب در استان خوزستان صورت گرفته است. (هه‌نگاو ۱۴۰۵/۶/۲۳)
بازداشت آرمین رابر، خواننده رپ و برگزارکننده گردهمایی‌های موسیقی
آرمین، معروف به «آرمین رابر»، خواننده رپ و از برگزارکنندگان گردهمایی‌های مرتبط با موسیقی رپ، توسط نیروهای امنیتی بازداشت و به مکانی نامعلوم منتقل شده است. او طی سال‌های گذشته در برگزاری و نظارت بر میتینگ‌های رپ در شهرهایی از جمله تهران، کرج، گیلان و کرمانشاه فعالیت داشته و اخیراً نیز در یکی از این گردهمایی‌ها حضور یافته بود. تاکنون اطلاعات دقیقی درباره زمان و نحوه بازداشت، نهاد بازداشت‌کننده، محل نگهداری و اتهامات مطرح‌شده علیه او منتشر نشده است. همچنین به گفته یک رسانه حوزه موسیقی، آرمین رابر پیشتر تحت محدودیت قضایی و استفاده از پابند الکترونیکی قرار داشته، اما جزئیات پرونده قبلی او به‌طور مستقل تأیید نشده است. (هرانا ۱۴۰۵/۶/۳۰)
بجنورد؛ مهدی پاک‌مهر برای اجرای حکم حبس به زندان منتقل شد
مهدی پاک‌مهر، هنرمند، خواننده و ورزشکار کورد اهل بجنورد، روز دوشنبه ۳۰ شهریور ۱۴۰۵ برای اجرای مجموعاً شش سال و سه ماه حبس تعزیری و ۷۴ ضربه شلاق بازداشت و به بند امنیتی زندان مرکزی بجنورد منتقل شد. او پیشتر بابت اتهاماتی از جمله «تبلیغ علیه نظام»، «اجتماع و تبانی به قصد برهم زدن امنیت» و «اخلال در نظم عمومی» به پنج سال حبس تعزیری، یک سال و سه ماه حبس و ۷۴ ضربه شلاق محکوم شده بود. پاک‌مهر در دی ۱۴۰۴ نیز در جریان یورش نیروهای امنیتی به کافه شخصی‌اش بازداشت و پس از حدود دو ماه با وثیقه شش میلیارد تومانی آزاد شده بود. او که در زمینه ترویج زبان و فرهنگ کوردی فعالیت دارد، پیشتر نیز در سال‌های ۱۴۰۳ و ۱۳۹۶ بازداشت و با پرونده قضایی مواجه شده بود. (هه‌نگاو ۱۴۰۵/۶/۳۰)
بوکان؛ بازداشت آمانج محمدپور، روزنامه‌نگار و فعال مدنی
آمانج محمدپور، روزنامه‌نگار و فعال مدنی ۳۳ ساله اهل بوکان، شامگاه یکشنبه ۲۹ شهریور ۱۴۰۵ در جریان یورش نیروهای اداره اطلاعات به منزل خانوادگی‌اش بازداشت و به مکانی نامعلوم منتقل شد. بر اساس گزارش‌های منتشرشده، این نیروها بدون ارائه برگه قضایی و با توسل به خشونت او را بازداشت کرده و ضمن تفتیش منزل، لپ‌تاپ و تلفن همراهش را نیز ضبط کرده‌اند. تاکنون اطلاعاتی درباره دلیل بازداشت، اتهامات مطرح‌شده و محل نگهداری محمدپور در دست نیست و پیگیری‌های خانواده او برای اطلاع از وضعیتش نتیجه‌ای نداشته است. (هه‌نگاو ۱۴۰۵/۶/۳۰)
۳-هنرمندان زندانی
محرومیت آرتین غضنفری از درمان پس از بیش از هفت ماه بازداشت
آرتین غضنفری، عکاس خبری و شهروند بهائی، با گذشت بیش از هفت ماه از بازداشت همچنان در زندان تهران بزرگ نگهداری می‌شود و با وجود ابتلا به بیماری‌های مختلف، از دسترسی به درمان تخصصی خارج از زندان محروم است. بر اساس گزارش‌ها، او به نارسایی قلبی، آسم و فشار خون بالا مبتلاست و تاکنون رسیدگی پزشکی مؤثری دریافت نکرده است. خانواده وی برای آزادی موقت با وثیقه و فراهم شدن امکان درمان خارج از زندان درخواست‌هایی ارائه کرده‌اند که تاکنون نتیجه‌ای نداشته است. جلسه رسیدگی به اتهامات غضنفری ۷ مرداد ۱۴۰۵ در شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب تهران برگزار شد، اما با گذشت بیش از یک ماه هنوز حکمی درباره پرونده او صادر نشده است. غضنفری ۲۹ دی‌ماه ۱۴۰۴ در منزل خود در تهران بازداشت و همزمان محل زندگی و کارش تفتیش و شماری از وسایل شخصی و تجهیزات کاری او ضبط شد. (ایران وایر ۱۴۰۵/۶/۱۴)
اصفهان؛ حسین افراسیاب به ۳ سال و ۹ ماه و ۲۰ روز حبس محکوم شد
حسین افراسیاب، ترانه‌سرا و خواننده رپ اهل شاهین‌شهر، که بیش از شش ماه است در زندان مرکزی اصفهان، موسوم به زندان دستگرد، محبوس است، توسط دادگاه انقلاب شاهین‌شهر به ۳ سال و ۹ ماه و ۲۰ روز حبس تعزیری محکوم شد. این حکم به اتهام داشتن تجهیزات اینترنت ماهواره‌ای، از جمله استارلینک، صادر شده و جلسه رسیدگی به اتهامات او ۳۱ تیر ۱۴۰۵ برگزار شده بود. دادگاه ابتدا با استناد به مقررات تشدید مجازات در شرایط جنگی، او را به پنج سال و یک ماه حبس محکوم کرده بود که پس از اعتراض و رسیدگی مجدد، در حکم نهایی کاهش یافت. افراسیاب روز ۲۳ اسفند ۱۴۰۴ در ورودی شاهین‌شهر توسط نیروهای اداره اطلاعات بازداشت شد و بنا بر گزارش‌ها، مأموران لباس‌شخصی بدون ارائه حکم قضایی با هجوم به خودروی شخصی او را همراه با ضرب‌وجرح بازداشت کردند. او پس از بازداشت به بند امنیتی «الف-طا» در زندان دستگرد منتقل شد و بیش از ۵۰ روز از ملاقات با خانواده محروم بود. (هه‌نگاو ۱۴۰۵/۶/۱۹)
۴–رسانه و مطبوعات
محسن قرائی، کارگردان فیلم «مراقب»: خودم و خانواده‌ام به مرگ تهدید شده‌ایم
محسن قرائی، کارگردان فیلم «مراقب»، در آستانه نمایش این اثر در بخش افق‌های هشتادوسومین جشنواره فیلم ونیز، از تهدید خود و خانواده‌اش به مرگ خبر داد و گفت در تبعید زندگی می‌کند. او در گفت‌وگو با نشریه سینمایی «ددلاین» اعلام کرد که در صورت بازگشت به ایران با احتمال صدور حکم زندان روبه‌رو خواهد شد. قرائی همچنین گفته بود اموال و دارایی‌هایش در ایران مصادره شده است، هرچند این بخش از اظهارات او بعدتر از گزارش «ددلاین» حذف شد. «مراقب» چهارمین فیلم بلند این کارگردان است و در حالی در جشنواره ونیز حضور دارد که تصاویر منتشرشده از آن نشان می‌دهد بازیگر زن فیلم بدون حجاب رسمی ظاهر شده است. نمایش این فیلم با واکنش انتقادی رسانه‌های نزدیک به نهادهای نظامی و امنیتی جمهوری اسلامی روبه‌رو شده و این رسانه‌ها درباره نحوه تولید فیلم و صدور مجوز ساخت آن خواستار توضیح مسئولان سازمان سینمایی شده‌اند. (فرهنگ و هنر ایران ۱۴۰۵/۶/۱۰)
علیرضا معزی: از دست رفتن اعتماد مخاطب، رسانه و امنیت ملی را آسیب‌پذیر می‌کند
علیرضا معزی، مدیرعامل خبرگزاری خبرآنلاین، در نشست «خط قرمز» با تأکید بر نقش اعتماد مخاطبان در فعالیت رسانه‌ها گفت از دست رفتن این اعتماد تنها به رسانه آسیب نمی‌زند، بلکه می‌تواند بر امنیت ملی نیز اثرگذار باشد. او رسانه‌ها را بخشی از زیرساخت امنیت ملی و دارای نقش در مدیریت تاب‌آوری اجتماعی دانست و توضیح داد که رسانه‌ای که اعتماد و مرجعیت خود را در میان مخاطبان از دست داده باشد، در شرایط بحرانی توان ایفای نقش مؤثر در چارچوب تاب‌آوری ملی را نخواهد داشت. این نشست با حضور محمد عطریانفر و احمد زیدآبادی در دفتر توسعه آموزش رسانه برگزار شد. (خبرآنلاین ۱۴۰۵/۶/۲۶)
۵-لغو کنسرت، جشنواره و توقیف فیلم
برمودا , بدون پروانه نمایش؛ حضور طناز طباطبایی بدون حجاب مانع اکران شد
فیلم سینمایی «برمودا» به کارگردانی محمد کارت که طناز طباطبایی در آن با سر تراشیده و بدون حجاب مقابل دوربین رفته، تاکنون پروانه نمایش دریافت نکرده است. داستان فیلم درباره گروهی از پناهجویان با ملیت‌های مختلف در اردوگاهی در یکی از کشورهای اروپای شرقی است و مشکلات مهاجران غیرقانونی در مسیر رسیدن به اروپای غربی را روایت می‌کند. به گفته یک مقام مطلع، استفاده از تصاویر بدون حجاب طناز طباطبایی در بخش قابل توجهی از فیلم، از موانع صدور پروانه نمایش از سوی شورای پروانه نمایش است؛ این مقام تأکید کرده که اصطلاح «توقیف» درباره فیلم دقیق نیست، زیرا «برمودا» اساساً مجوز اکران دریافت نکرده است. او همچنین گفته امکان اصلاح فیلم از طریق روش‌هایی مانند محو کردن یا روتوسکپی وجود دارد، اما نسخه فعلی شرایط دریافت پروانه نمایش را ندارد. (روزنامه شرق ۱۴۰۵/۶/۲۶)
جشنواره تورنتو؛ فیلم بهمن قبادی به‌دلیل استفاده گسترده از هوش مصنوعی با انتقاد روبه‌رو شد
فیلم «درخت‌ها تماشا می‌کنند» به کارگردانی بهمن قبادی و تهیه‌کنندگی اجرایی مارتین اسکورسیزی، پس از نمایش در جشنواره بین‌المللی فیلم تورنتو با انتقادهایی درباره استفاده گسترده از تصاویر تولیدشده با هوش مصنوعی مواجه شد. این فیلم ترسناک روان‌شناختی که اوا گرین در آن ایفای نقش می‌کند، در بخش «سنترپیس» جشنواره به نمایش درآمد و داستان زنی به نام دریا را روایت می‌کند که همراه دختر ناشنوایش به ماردین بازمی‌گردد و با یک صندلی منبت‌کاری‌شده مرموز روبه‌رو می‌شود. سیدهانت آدلاکها، منتقد ورایتی، در نقد خود استفاده از هوش مصنوعی را فراتر از نماهای کوتاه یا تصاویر واسطه‌ای دانسته و نوشته بخش‌هایی از پیشینه و اسطوره‌شناسی شخصیت‌ها به‌طور کامل با این فناوری ساخته شده‌اند. او این میزان وابستگی به هوش مصنوعی را عاملی دانسته که فیلم را از یک اثر هنری به محصولی متکی بر دستورهای متنی تبدیل کرده است. (خبرآنلاین ۱۴۰۵/۶/۲۹)
بیانیه شورای عالی انقلاب فرهنگی در واکنش به حضور لاله مرزبان در جشنواره ونیز
مرکز رسانه و روابط عمومی شورای عالی انقلاب فرهنگی در پی حواشی اخیر جشنواره فیلم ونیز، با انتشار بیانیه‌ای از اظهارات و رفتارهای صورت‌گرفته انتقاد کرد و آن را ارائه روایتی یک‌سویه از جامعه ایران دانست. در این بیانیه، بدون اشاره مستقیم به نام لاله مرزبان، بر ضرورت حضور هنرمندان ایرانی در رویدادهای بین‌المللی همراه با آنچه «روایت‌گری شایسته از هویت و واقعیت‌های ایران» خوانده شده، تأکید شده است. این شورا همچنین از آنچه «فروکاستن تصویر زن ایرانی به کلیشه‌های دلخواه محافل غربی» عنوان کرده انتقاد و تأکید کرده است که آزادی و خلاقیت هنری باید در کنار پایبندی به آنچه این نهاد «حقیقت، هویت و منافع ملی» می‌داند قرار گیرد. (تازه نیوز ۱۴۰۵/۶/۲۹)
۶-انتقاد، تجمع اعتراضی، ممنوع الکاری
نشست تخصصی «ادیسه»؛ انتقاد از بی‌توجهی سینمای ایران به ظرفیت‌های ادبیات
در نشست تخصصی فیلم «ادیسه» ساخته کریستوفر نولان که چهارم شهریور ۱۴۰۵ در خانه سینما برگزار شد، بهمن نامورمطلق، اسطوره‌شناس و استاد دانشگاه شهید بهشتی، و شهرام مکری، کارگردان و مدرس سینما، به بررسی ابعاد اسطوره‌شناختی، روایی و سینمایی این اثر پرداختند. نامورمطلق با اشاره به اقتباس‌های متعدد از حماسه هومری «ادیسه»، از بی‌توجهی سینمای ایران به ظرفیت‌های اسطوره‌ای و ادبی، از جمله شباهت‌های میان «گرشاسب‌نامه» و «ادیسه»، انتقاد کرد. او همچنین تغییراتی مانند آغاز روایت از کالیپسو، کاهش نقش برخی خدایان، تغییر ترتیب داستان و جابه‌جایی برخی شخصیت‌ها را از تفاوت‌های نسخه نولان با متن اصلی دانست و گفت این تغییرات محل بحث است. شهرام مکری نیز «ادیسه» را روایتی درونی و ذهنی مرتبط با مفاهیمی مانند حافظه، پیری، وجدان و بازگشت به خانه توصیف کرد و درباره ویژگی‌های سبکی نولان، از جمله روایت غیرخطی، تدوین سریع و ترکیب سینمای هنری با تولیدات پرفروش هالیوودی سخن گفت. (خبرگزاری مهر ۱۴۰۵/۶/۵)
آگاهی بیشتر:
این گزارشات آماری از میان بیش از ۴۴ خبر در طول شهریور ماه ۱۴۰۵ تهیه شده است.
این گزارشات از سایت کمیته دفاع از حقوق هنر و هنرمندان تهیه شده است که از رسانه‌های داخلی و خارجی مانند ایسنا، هرانا، ایرنا، ایلنا، هنرآنلاین، باشگاه خبرنگاران جوان، خبرگزاری فارس، کیهان، همشهری‌آنلاین و مهرنیوز جمع‌آوری گردیده است.
آمار فوق از گزارشات رسانه‌های داخلی و خارجی مورد تأیید دولت جمهوری اسلامی ایران جمع‌آوری شده و عملاً نمی‌تواند بیش از ۲۵ تا ۳۰ در صد واقعیت‌های جامعه باشد.
اخبار و گزارش‌های مربوط به نقض حقوق هنر و هنرمندان درشهریور ماه توسط اعضای کمیته هنر و هنرمندان گردآوری شده است. اطلاعات بیشتر در لینک زیر قابل مشاهده است:
