۱- دگرگونی
دگرگونی روایت زندگی مرد میانسالی است که درگیرودار ماجرای عاشقانهای رنگ میبازند و در جستوجوی هستی از دست رفته به درون خودش نقب میزند و در این حال و هوا آنچه به کنشی واقعی در او میانجامد واقعیت تغییر یافته اوست که در انتها منجر به تصمیمی متفاوت شود. این کندوکاو درونی شخصیت اصلی رمان، زوال آدمی است که هیچ گاه با خودش تنها نبوده و در خیال پردازیهای ماهرانه شخصی عاشق پیشه قلمداد میکرده است. او برای مقابله با واقعیات و رودررویی با آنها لحظهلحظهی زندگیاش را همچون پلانهای یک فیلم به تصویر میکشد که مخاطب از شنیدن آن به هیچ روی خسته نمیشود. قطار نماد زندگی است، حرکتها و سکونهایش از آن جهت به زندگی شباهت دارد که همچون زندگی تولد و مرگ را با هم دارد. این رمان در قطار روایت میشود. «لئون دلمن» ماجرای عاشقانهاش که در همین قطار شروع شده را در ذهن به تصویر میکشد و مخاطب نیز به عنوان یکی از مسافران قطار پاریس- روم در کوپه درجهی سه حضور مییابد و نامی برای خود میگزیند. «میشل بوتور» به عنوان یکی از پیشگامان «رمان نو» بانگاهی منحصر و نیمنگاهی به رمان سنتی توانسته به نوعی از «رمان نو» دست پیدا کند که در نوع خود بینظیر است و در واقع او نویسندهای صاحب سبک است که با شیوهای کاملاً متفاوت از پیشگامان «رمان نو» محسوب میشود.
۲- کتاب جنگ دائم برای صلح دائم
در شش سال گذشته دو روز را پیش از حد می باید در حافظه کشور ما (ایالات متحده) به یاد داشت. اول نوزدهم آوریل سال 1995 که یک سرباز پیاده نظام آمریکا به نام مک وی ساختمان فدرال شهر اوکلاهاما را منفجر کرد که حکمرانان ما آن فرد را دیوانه معرفی کردند. و دوم یازدهم سپتامبر 2001 که گروه اسامه بن لادن به ساختمان تجارت جهانی و پنتاگون حمله کردند. این بار هم رئیس جمهور آمریکا گفت: «کار بن لادن نابکار بود. او چشم دیدن رفاه، آزادی و نیکی ما را ندارد.» بدیهی است که هیچیک از این توضیحات قانع کننده نیست. این مطلب در حالی مطرح می شود که حکمرانان ما بیش از نیم قرن است که به رمدم خود اطمینان داده اند که به جز حقیقت هیچ چیز دیگری از آنچه دولت ما نسبت به ملل دیگر روا داشته است به ما نگوید. حکمرانان آمریکا تنها این امر را توجیه می کند که یکسری افراد غیر طبیعی هستند که به این اقدامات علیه آمریکا دست می زنند، اما این موضوع که افسران اطلاعاتی آمریکا به طور جدی به تحریک «مک کوی» و «اسامه مسلمان» پرداخته باشند هرگز مورد بحث قرار نمی گیرد. تا به امروز اعمال تروریستی و سوء قصد «سلاح فقرا» بوده در حالی که تروریسم دولت ما در اعمال ترور اقتصادی و فروش و ارسال تسلیحات تروریستی را می توان «سلاح قدرتمندان» نامید. من در ارتباط با هر دو حمله، به این نتیجه رسیدم که توضیح و توصیف اقدامات تحریک آمیز متعدد از طرف ما آنان را به ارتکاب چنین اعمال وحشتناکی سوق داده است. لذا بررسی آن را مفید ارزیابی می کنم.
۳- کتاب گیلگمش
حماسه گیلگامش یا حماسه گیلگَمِش یکی از قدیمیترین و نامدارترین آثار حماسی ادبیات دوران تمدن باستان است که در منطقه میانرودان شکل گرفته است. قدیمیترین متون موجود مرتبط با این حماسه به میانه هزاره سوم پیش از میلاد مسیح میرسد که به زبان سومری میباشد. از این حماسه نسخههایی به زبانهای اکدی و بابِلی و آشوری موجود است. کاملترین متن آن که به ما رسیدهاست متنی است که بر الواحی از خشت نگاشته آنگاه در کوره پختهاند. این مجموعه شامل دوازده لوح است، هر لوح مشتمل بر شش ستون پله وار به صورت شعر که ضمن کاوش در بقایای کتابخانه آشوربانیپال پادشاه آشور به دست آمد. هریک از این دوازده لوح یا دوازده سرود شامل شش ستون است در سیصد سطر، مگر آخرین لوح آن که آشکارا الحاقی و به وضوح از یازده لوح قبلی کوتاه تر است.
۴- کتاب موج ها
کتاب های وولف برای کسانی که همه چیز را آماده و از پیش ساخته شده می خواهند احتمالاً خوشایند نخواهد بود زیرا کارهای وولف را باید همچون زندگی با طمأنینه و صبورانه خواند. هیچ حادثه یا تحولی به آسانی اتفاق نمی افتد، بلکه آرام آرام میان کلماتی شاعرانه و تصاویری ژرف شکل می گیرند. در رمان های وولف اتفاق عجیبی نمی افتد و حتی گاهی هیچ اتفاقی نمی افتد. در واقع او به عمد داستانگویی را کنار می زند تا با رهایی از قواعد دست و پا گیر، درون انسان ها را بیش از پیش عریان کند؛ قواعدی که مثل اربابی زورگو در تمام لحظات نوشتن بالای سر نویسنده می ایستد تا لحظه یی از طرح داستانی و علت و معلول تخطی نکند. اربابی که رد پایش در هر نویسنده یی که غلام گونه از او اطاعت می کند، مشهود است.
۵- کتاب کاتالینا
داستان کتاب حاضر، داستانی است دینی و مذهبی و در عین حال عاشقانه؛ مریم عذرا بر دخترکی معلول به نام کاتالینا که در جریان گاوبازی آسیب دیده است ظاهر و به او یاد آور میشود که یکی از سه فرزند خوآن سوارز که به زهد و عبادت مشهورتر است قادر به درمان اوست.
۶- کتاب تاریخ بی خردی
نویسنده در این کتاب با دستمایه قرار دادن برخی رخدادهای معروف تاریخ جهان از عهد باستان تا امروز سعی کرده است، به نقد رفتار حاکمان در مواجهه با این رخدادها بپردازد. وی در مقدمه خود نوشته است آدمی، اگر در همه زمینه ها پیشرفت کرده در سیاست به مانند سابق مانده است. سیاستمداران افرادی عقب مانده هستند که مدام اشتباه می کنند و سیاست هایی را که مخالف منافع ملی آن است در پیش می گیرند به رغم آن که در گذشته بارها و بارها آن موارد تجربه شده است. تاکمن سوء تدبیر در حکومت را در نتیجه چهار عامل ، استبداد یا ظلم و فشار، جاه طلبی بیش از حد، بی کفایتی یا انحطاط، بی خردی یا اصرار در کژاندیشی می داند و در کتاب خود به برخی مواجهات اهل سیاست از منظر چهارم که همان بی خردی است پرداخته است.
۷- کتاب قدرت در برابر زور
عقل گرایی بشر پیوسته موجب خستگی او می شود زیرا چیزی که غیرقابل توضیح است را باید شرح دهد. شرح آنچه که غیر قابل توضیح است خود شوخی بزرگی است و مثل این که کسی سعی کند پشت کلۀ خود را ببیند مضحک است اما غرور نفس نیز بی نهایت است و تلاش می کند که از چیزی بی معنی، نتیجه ای معنی دار بوجود بیاورد. فکر در کنار نفس نمی تواند واقعیت را درک کند. اگر می توانست چنین کاری را انجام دهد به سرعت قادر بود که خود را از طبیعت گمراه کنندۀ خودش شناسایی کند. این ورای تناقض ذهنی است که فراتر از نفس است و چیزی که هست را در پیش روی امری خود آشکار و خیره کننده که مطلق بی نهایت است قرار می دهد و سپس تمام آن کلمات بی مصرف و به درد نخور می شون.
۸- کتاب گزارش یک جنایت
گزارش یک جنایت نوشته بهرام کولابی انتخابات، تقلب، اعتراض،سرکوب، شکنجه، کهریزک، زندان، تجاوز و کشتار بی شک انسان را به یاد یکی از تلخترین و غمبارترین اتفاقات در تاریخ ننگین ۳۷ ساله جمهوری اسلامی میاندازد. سخن از انتصابات (انتخابات!) ریاست جمهوری خرداد ماه سال ۱۳۸۸ ایران است، روزهایی که دیکتاتوری اسلامی، چهره کثیف و ضدّ انسانی خود را بار دیگر نمایان ساخت. گرچه از نگاهی دیگر میتوان گفت که انتخابات سال ۱۳۸۸ نقطه عطفی هم در جدایی هرچه بیشتر مردم و رژیم اشغالگر اسلامی بود و بر همگان ثابت شد که مردم ایران برای تحقق آزادی نه تنها هیچ هراسی از چیزی ندارند بلکه حاضرند از جان خود بگذرند و شجاعانه در مقابل ظلم و ستم این رژیم غارتگر اسلامی ایستادگی کنند . به جرات میتوان گفت کتاب «گزارش یک جنایت» به قلم بهرام کولابی یکی از کاملترین گزارش هایی است که از حوادث بعد از انتخابات ریاست جمهوری سال ۱۳۸۸ ایران منتشر شده است. نویسنده با صرف سالها زمان و بررسی مستندات و گزارشات متعدد و موشکافی دقیق آنها و همچنین مستند سازی آمار مربوط به کشته شدگان سعی کرده گزارش جامع و کاملی از این رویداد را به رشته تحریر برساند .
۹- کتاب دموکراسی و حقوق بشر
مباحث این کتاب به سه بخش تقسیم شده است. در بخش نخست، بعضی از شرایط دموکراسی بررسی میشود. مضمون اصلی این بخش آن است که ویژگیهایی که از لحاظ تاریخی ضرورتشان برای دموکراسی در سطح دولت مدرن ثابت شده، موجب محدود شدن آن (اگرنه زوال آن) نیز بوده است. در فصل دوم ارتباط مبهم لیبرالیسم و دموکراسی بررسی میشود و در فصل سوم همین بررسی در باب اقتصاد بازار صورت میگیرد. فصل چهارم شامل بررسی گستردهای دربارهی دیالکتیک موجود در میان دموکراسی و شرایط آن، و میان ساختار و کارگزاری (agenq) در فرآیند دموکراتیک شدن است. به تصریح نویسنده، یکی از نتایج مباحث یاد شده تاکید بر اهمیت سوسیال دموکراسی نه فقط به منزله گرایش سیاسی در بعضی از احزاب، بلکه بسان یکی از اجزای ضروری خود دموکراسی سیاسی است. در باب این مضمون در بخش دوم، با تاکید بر حقوق اقتصادی و اجتماعی در برنامه حقوق بحث میشود. مضمونی که در سراسر کتاب تکراری گردد این است که تحقق دموکراسی، همچون تحقق حقوق بشر، امری خطیر است، و فرآیند دموکراتیک شدن هرگز به پایان نمیرسد. در بخش سوم کتاب، ایده سنجش دموکراتیک به منزله ابزاری انتقادی مطرح میشود که به زعم نویسنده، به کمک آن شهروندان میتوانند کیفیت دموکراسیهای خود را ارزیابی و مشخص کنند که در چه زمینههایی میتوان آنها را بهبود بخشید.
۱۰- کتاب نا آگاهی و پوسیدگی
ولایت فقیه از وطن ما که می توانست بهشتی باشد، ویرانه ای ساخته است. ویرانه ای که درش ددایی و دیوانی چند، بدمنش و بدخویی، کنام جسته اند و زاغانی و بومانی چند، شوم آواز لانه ساخته. آسان نمی یابد رهانیدن این وطن از چنگال آن پتیاره، اما بایدش رهانید.
۱۱- کتاب ضد کودتا
هدف این کتاب ترویج روشهای مبارزه بدون خشونت به عنوان موثر ترین راه برای ایجاد تغییر اجتماعی و رسیدن به دموکراسی است .
۱۲- کتاب فرزند ایران
کتاب فرزند ایران اثر جلال الدین کزازی به نام فرزند ایران منتشر شد. در مقدمه کتاب نیز گفته است: من داستان نویس نیستم؛ دستکم تاکنون نبودهام؛ نیز به درستی و روشنی نمیدانم که آنچه که در این کتاب از خامه من تراویده، داستان است یا نه. در چیستی این نوشته بیگمان میتوان به گفتوگو ها و چند و چونهایی دراز دامان و دانش ورانه و داستانشناسانه دست یازید؛ چند و چونها و گفتوگو هایی که به ناچار فرجامی نخواهد داشت.این نویسنده در ادامه پس از بحث درباره اینکه کتاب جدیدش داستان هست یا نه، به هر روی فرزند ایران را گونهای جدید در داستان نویسی ایران خوانده است که خودش برای اولین بار دست به نوشتن چنین گونه از داستان زده است.قصه فرزند ایران از ۳ منبع گرفته شده است. شالوده اصلی این داستان از شاهنامه گرفته شده است چه آنکه فردوسی در مقدمه شاهنامه و گاها در ابتدا و انتهای داستانهایش سخنی از رخدادهای زندگی خودش، کسانی که به او در دست یابی به قصهها کمک کردهاند و از همسر و فرزندش سخن گفته و این منبع خوبی برای کزازی بوده است تا قصه زندگی فردوسی را بنویسد.منبع دیگر، آثار شاعران و نویسندگان پس از فردوسی بوده است که درباره او مطالبی نوشتهاند و به قول کزازی بیشتر هم به به بیراه رفتهاند و شاخ و برگهایی بیهوده و افسانهای به داستان زندگی فردوسی اضافه کردهاند.
