حداقل حق من تنفس سالم و حیات بخش است
- تهران یکی از آلودهترین شهرهای جهان در سال 2025 اعلام شد.
- آلودگی هوا هفتمین عامل اصلی خطر مرگ زودرس در ایران عنوان شده است.
- آمار مرگومیر ناشی از آلودگی هوا در ایران (۲۰۱۹-۲۰۲۴)
- ۲۰۱۹ (۱۳۹۸): حدود ۴۳,۰۰۰ نفر (تأیید شده).
- ۲۰۲۱ (۱۴۰۰): حدود ۴۱,۷۰۰ نفر (کمی کاهش در دوران کرونا).
- ۲۰۲۲ (۱۴۰۱): افزایش به حدود ۵۰,۰۰۰ نفر (بازگشت شدت آلودگی).
- ۲۰۲۳ (۱۴۰۲): حدود ۵۲,۵۰۰ نفر (وزارت بهداشت: ۱۲.۶٪ کل مرگها).
- ۲۰۲۴ (۱۴۰۳): جهش شدید به ۵۹,۰۰۰ نفر (وضعیت بحرانی).
- آلودگی هوا منجر به بسیاری از مشکلات تنفسی و قلبی-عروقی برای ساکنین کلان شهرها شده است.
علاوه بر موارد فوق که به دفعات بسیار در رسانههای فارسی زبان اشاره میشود، میتوان به مواردی همچون:
- خسارت سالانه حدود ۲.۶ میلیارد دلار به شهروندان تهران (مرکز پژوهشهای مجلس و بانک جهانی)
- افزایش هزینههای درمان
- تعطیلی مدارس و دانشگاهها
- تعطیلی بسیاری از مشاغل، علی الخصوص مشاغل غیر دولتی
- آسیب به گیاهان و جنگلها
- باران اسیدی و نابودی خاک
- آلودگی منابع آبی
- تخریب ساختمانهای تاریخی و میراث فرهنگی
- تشدید تغییرات اقلیمی، نیز از دیگر اثرات تخریب کننده آلودگی هوا اشاره کرد.
عوامل موثر آلودگی هوا در ایران :
- صنایع آلاینده و کارخانه ها
- مازوت سوزی نیروگاه ها
- کیفیت سوخت در ایران
- حمل و نقل فرسوده
- ریزگردها، بیابان زایی و خشک شدن تالاب ها
- ضعف مدیریت، استانداردها و سیاست گذاری
- فعالیت های کشاورزی
- ساخت و ساز و تخریب
- آتش سوزی های مداوم .
با وجود پیش آمد مشکلات بسیار در نتیجه آلودگی هوا، دولت جمهوری اسلامی ایران نه تنها با بی تدبیری، چاره ای برای رفع این معضل بزرگ نیافته است، بلکه با پیشبرد اهداف غیر کارشناسانه و عموما اقتصادی خود و سازمانهای وابسته به دولت و دولتمردان، موجب تشدید وخامت اوضاع نابسامان کنونی شده است، که ادامه این روند، بطور قطع خسارات انسانی، اقتصادی و زیست محیطی بیشتری را در بر خواهد داشت.
هدف یازدهم سند 2030 یونسکو: تبدیل شهرها و سکونت گاه های انسانی به مکان های همه شمول، مقاوم و پایدار
کنوانسیون ژنو
موافقتنامه پاریس
پروتکل مونترال
قانون هوای پاک (مصوب ۱۳۹۶)
قانون حفاظت و بهسازی محیط زیست (۱۳۵۳)
1648
